fa تأثیر واقعیت‌درمانی گروهی بر تنیدگی و بار روانی مادران دارای فرزند دچار اختلالات عصبی-تحولی تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">داشتن فرزند دارای اختلالات عصبی-تحولی، می‌تواند فرایند شناختی، روان‌شناختی و هیجانی مادران را نیز متأثر سازد که ضروری است با به‌کارگیری درمان‌های روان‌شناختی مناسب نسبت به کاهش این آسیب‌ها اقدام شود. بر همین اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی <span style="color:black;">واقعیت‌درمانی گروهی بر </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">تنیدگی و بار روانی </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مادران دارای فرزند&nbsp; دچار اختلالات عصبی-تحولی </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">انجام گرفت. </span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">پژوهش حاضر نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه و دوره پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه</span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> مادران دارای فرزند&nbsp; دچار اختلالات عصبی-تحولی</span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"> شهر اصفهان در سال تحصیلی 98-1397 بودند که فرزندان آن‌ها در مدارس استثنایی حضور داشتند</span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">. در این پژوهش تعداد 30 <span style="color:black;">مادر دارای فرزند&nbsp; دچار اختلالات عصبی-تحولی</span></span></span></span> <span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">با روش نمونه‌گیری غیر تصادفی داوطلبانه انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه </span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">گمارده شدند (هر گروه 15 مادر</span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">)</span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">. گروه آزمایش </span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">واقعیت‌درمانی گروهی </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">(گلاسر، 2003) </span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">را طی دو ماه و نیم در 10 جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. </span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">پرسشنامه‌های مورداستفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه <span style="color:black;">تنیدگی </span>(<span style="color:black;">کوهن و همکاران، 1983</span>) و پرسشنامه بار روانی (زاریت و همکاران، 1980) بود. داده‌ها به شیوه تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت.</span></span></span> <span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">نتایج نشان داد که <span style="color:black;">واقعیت‌درمانی گروهی بر </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">تنیدگی و بار روانی </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مادران دارای فرزند&nbsp; دچار اختلالات عصبی-تحولی </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">تأثیر معنادار دارد (0001/0</span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">></span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-size:10.0pt;">p</span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">). بر این اساس می‌توان نتیجه گرفت که <span style="color:black;">واقعیت‌درمانی گروهی </span>می‌تواند جهت کاهش </span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">تنیدگی و بار روانی </span></span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مادران دارای فرزند&nbsp; دچار اختلالات عصبی-تحولی</span></span></span></span> <span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;">مورداستفاده قرار گیرد.</span></span></span><span style="letter-spacing:-.3pt;"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;">Having a child with neurodevelopmental disorders can influence the mothers&rsquo; cognitive, psychological and emotional processes that appropriate psychological therapies should be employed to decrease these damages. Therefore the present study was carried out aiming to investigate the effectiveness of group reality therapy on the stress and mental burden of the mothers of the children with neurodevelopmental disorders. The present study was quasi-experimental with pretest, posttest, and control group with two-month follow-up design. The statistical population of the present study included all the mothers of the children with neurodevelopmental disorders in the city of Isfahan in academic year 2018-19 the children of whom were studying at exceptional schools. 30 mothers of the children with neurodevelopmental disorders were selected through voluntary non-random sampling method and they were randomly replaced into experimental and control groups (each group of 15 mothers). The experimental group received ten ninety-minute sessions of group reality therapy (Glasser, 2003) during two-and-half months. The applied questionnaires of the present study included stress questionnaire (Zarite, et.al., 1996) and mental burden questionnaire (Cohen, et.al., 1988). The data were analyzed through repeated measurement ANOVA. The results showed that group reality therapy has significant effect on the stress and mental burden of the mothers of the children with neurodevelopmental disorders (p<0.001) according to the findings it can be concluded that the group reality therapy can decrease stress and mental burden of the mothers of the children with neurodevelopmental disorders.</div> واقعیت‌درمانی, تنیدگی, بار روانی, اختلالات عصبی-تحولی reality therapy, stress, mental burden, neurodevelopmental disorders 169 184 http://fpcej.ir/browse.php?a_code=A-10-397-1&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Sarram زهرا صرام negarsarram2018@gmail.com 10031947532846001419 10031947532846001419 No Department of Psychology, Islamic Azad University, Isfahan Branch, Isfahan, Iran. دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران. Golamreza Manshaei غلامرضا منشئی smanshaeei@yahoo.com 10031947532846001420 10031947532846001420 Yes Associate Professor, Department of Psychology, Islamic Azad University, Isfahan Branch, Isfahan, Iran. دانشیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران.